اگر مدیر یا مربی مهدکودک هستید، می‌دانید که هر مناسبت در طول سال فرصتی برای یک فعالیت تازه است؛ به شرط اینکه از قبل برایش برنامه داشته باشید. وقتی مناسبت‌ها بی‌برنامه از راه می‌رسند، فعالیت هنری با عجله و وسایل ناقص برگزار می‌شود. در این مطلب یک تقویم ماه‌به‌ماه از مناسبت‌های سال همراه با پیشنهاد فعالیت هنری برای هر کدام آماده کرده‌ایم که می‌توانید آن را با برنامه‌ی مهدکودک خودتان تطبیق دهید.
چرا مهدکودک به تقویم مناسبت‌ها نیاز دارد؟
تقویم مناسبت‌ها فقط فهرستی از روزهای خاص نیست؛ ستون اصلی برنامه‌ی آموزشی و خرید مهدکودک است. وقتی مناسبت‌ها از ابتدای سال مشخص باشند، چند کار ساده‌تر می‌شود:
- برنامه‌ی آموزشی منسجم: موضوع هفته‌ها و ماه‌ها با مناسبت‌ها هماهنگ می‌شود و فعالیت‌ها به هم پیوند می‌خورند.
- خرید به‌موقع: لوازم هنری هر مناسبت از قبل تهیه می‌شود و خرید فوری لازم نمی‌شود.
- ارتباط با والدین: خانواده‌ها از قبل می‌دانند چه جشن یا نمایشگاهی در پیش است.
- تقسیم کار میان مربی‌ها: هر مربی مسئولیت آماده‌سازی یک یا چند مناسبت را می‌پذیرد.
یک نکته‌ی مهم: تاریخ بعضی مناسبت‌های جهانی در تقویم شمسی ممکن است از سالی به سال دیگر یک روز جابه‌جا شود. پیش از نهایی کردن برنامه، تاریخ‌ها را با تقویم رسمی همان سال تطبیق دهید.
پاییز: شروع سال و فصل رنگ‌ها
مهر: بازگشایی و هفته‌ی کودک
مهر با شروع سال تحصیلی و ورود بچه‌های تازه همراه است. بسیاری از بچه‌ها در هفته‌های اول نیاز دارند با فضا، مربی و هم‌کلاسی‌ها آشنا شوند و فعالیت هنری آرام می‌تواند به این آشنایی کمک کند. در همین ماه، هفته‌ی کودک و روز جهانی کودک هم فرصت خوبی برای جشن است.
فعالیت پیشنهادی: «مجسمه‌ی من، اسم من». هر کودک یک مجسمه‌ی ساده را رنگ کند و کنارش برچسب اسمش گذاشته شود. نمایش کارها در ورودی کلاس به بچه‌های تازه‌وارد احساس تعلق می‌دهد. بسته‌ی شهر شیرینی‌ها با فرم‌های ساده و آشنا برای این فعالیت آغازین مناسب است.
روز جهانی غذا هم در مهر است و می‌تواند بهانه‌ای برای گفت‌وگو درباره‌ی میوه‌ها و خوراکی‌های سالم باشد. رنگ‌آمیزی مجسمه‌های میوه در این هفته، موضوع را برای بچه‌ها ملموس می‌کند.
آبان: برگ‌ها و رنگ‌های پاییز
در این تقویم، آبان را برای یک موضوع آزاد و فصلی در نظر گرفته‌ایم تا بچه‌ها پس از شلوغی مهر، فرصت آرام‌تری برای تجربه‌ی رنگ‌ها داشته باشند. برگ‌های زرد، نارنجی و قرمز پاییزی بهترین الهام برای کلاس هنر هستند.
فعالیت پیشنهادی: «رنگ‌های پاییز». بچه‌ها در حیاط برگ جمع کنند و بعد با ترکیب قرمز و زرد، نارنجی بسازند. با ترکیب قرمز و سبز هم رنگی قهوه‌ای‌تر به دست می‌آید که برای تنه‌ی درخت‌ها در نقاشی یا جزئیات مجسمه‌ها به کار می‌آید.
آذر: شب یلدا
شب یلدا در سی‌ام آذر، یکی از محبوب‌ترین جشن‌های مهدکودک است. انار، هندوانه، قصه‌گویی و دورهمی خانوادگی، موضوع‌های آشنایی برای بچه‌ها هستند.
فعالیت پیشنهادی: «سبد میوه‌ی یلدا». بچه‌ها مجسمه‌های بسته‌ی میوه‌های رنگارنگ را که شامل سیب، آناناس، پرتقال، توت‌فرنگی و انگور است رنگ کنند و در یک سبد یا سینی بچینند. این سبد می‌تواند تزئین جشن یلدای کلاس باشد و بعد هر کودک میوه‌اش را به خانه ببرد. قصه‌گویی مربی در کنار سبد، جشن را کامل می‌کند.
زمستان: هوای پاک، درخت و آماده شدن برای بهار
دی: زمستان و هوای پاک
دی ماه روزهای سرد و گاهی آلوده‌ای دارد و روز ملی هوای پاک هم در همین ماه است. فرصت خوبی است تا با بچه‌ها به زبان ساده درباره‌ی آسمان آبی، درخت‌ها و مراقبت از هوا حرف بزنید.
فعالیت پیشنهادی: «آسمان آبی شهر ما». بچه‌ها روی مقوای بزرگ آسمان آبی و درخت‌های سبز بکشند و هر کودک یک جمله درباره‌ی کاری که برای هوای پاک می‌تواند انجام دهد بگوید؛ مثل پیاده رفتن یا مراقبت از گیاهان.
بهمن: موضوع آزاد و پروژه‌ی گروهی
بهمن فرصتی برای یک پروژه‌ی گروهی بلندتر است. در روزهای سرد که بازی در حیاط کمتر است، یک موضوع چندجلسه‌ای در کلاس برگزار کنید.
فعالیت پیشنهادی: «هفته‌ی دریا در زمستان». بچه‌ها با تصویرها و کتاب‌ها با جانوران دریا آشنا شوند و مجسمه‌های بسته‌ی دنیای دریا، از ستاره‌ی دریایی و لاک‌پشت تا دلفین و اسب دریایی، را رنگ کنند. در پایان، یک «دریای کلاس» روی دیوار با مجسمه‌ها و نقاشی‌ها ساخته شود.
اسفند: روز درختکاری و استقبال از نوروز
روز درختکاری در پانزدهم اسفند، بهانه‌ی خوبی برای کاشتن یک نهال یا دانه در گلدان کلاس است. در نیمه‌ی دوم اسفند هم حال‌وهوای نوروز و آماده شدن برای بهار در مهدکودک حس می‌شود.
فعالیت پیشنهادی: «جنگل کوچک ما». با کاشت دانه در گلدان‌های کوچک شروع کنید و در کنارش، مجسمه‌های بسته‌ی جنگل دوست‌داشتنی را رنگ کنید تا یک گوشه‌ی سبز در کلاس ساخته شود. برای نوروز هم بچه‌ها می‌توانند کارت تبریک بسازند یا مجسمه‌های رنگ‌شده را به‌عنوان هدیه‌ی نوروزی برای خانواده به خانه ببرند.
بهار و تابستان: طبیعت، زمین و جشن پایان سال
فروردین: روز طبیعت
بیشتر روزهای ابتدای فروردین تعطیل است، اما سیزدهم فروردین یا روز طبیعت، موضوع خوبی برای هفته‌ی بازگشت بچه‌ها بعد از تعطیلات است. بچه‌ها می‌توانند از سفرها و بازی‌هایشان در طبیعت تعریف کنند.
فعالیت پیشنهادی: «نوروز من». هر کودک تصویری از تعطیلاتش بکشد و درباره‌ی آن حرف بزند. کارها در یک نمایشگاه کوچک کنار هم قرار بگیرند.
اردیبهشت: روز زمین
روز جهانی زمین در اردیبهشت است. بهار کامل، گل‌ها و درخت‌های سبز، هوای مناسبی برای فعالیت‌های حیاطی و آشنایی با طبیعت فراهم می‌کند.
فعالیت پیشنهادی: «از زمین مراقبت کنیم». بچه‌ها با وسایل دوباره‌مصرف مثل جعبه‌های مقوایی کاردستی بسازند و درباره‌ی دور نریختن زباله در طبیعت گفت‌وگو کنید.
خرداد: محیط زیست، دریاها و جشن پایان سال
روز جهانی محیط زیست و روز جهانی اقیانوس‌ها هر دو در خرداد هستند. خرداد همچنین ماه جشن پایان سال و خداحافظی بسیاری از مهدکودک‌هاست.
فعالیت پیشنهادی: «نمایشگاه یک سال رنگ». کارهای هنری بچه‌ها در طول سال، از مجسمه‌های رنگ‌شده تا نقاشی‌ها، در جشن پایان سال به نمایش گذاشته شوند. هر کودک مجموعه‌ی کارهایش را در یک جعبه به خانه ببرد.
تابستان: برنامه‌های سبک و موضوع‌های شاد
اگر مهدکودک شما در تابستان هم فعال است، موضوع‌های سبک و شاد را انتخاب کنید: دریا و سفر، میوه‌های تابستانی و بستنی. رنگ‌آمیزی مجسمه‌های شهر شیرینی‌ها و دنیای دریا با حال‌وهوای تابستان هماهنگ است و برای برنامه‌های کوتاه‌تر روزانه مناسب است.
جدول خلاصه و تهیه‌ی لوازم از قبل
برای استفاده‌ی سریع، خلاصه‌ی تقویم را در جدول زیر آورده‌ایم. آن را چاپ کنید و در دفتر مهدکودک نصب کنید:
| ماه | مناسبت یا موضوع | فعالیت هنری | بسته یا وسیله‌ی پیشنهادی |
|---|---|---|---|
| مهر | بازگشایی، هفته‌ی کودک، روز جهانی غذا | مجسمه‌ی من، اسم من | شهر شیرینی‌ها، میوه‌های رنگارنگ |
| آبان | رنگ‌های پاییز | ساختن نارنجی و قهوه‌ای | موضوع آزاد |
| آذر | شب یلدا | سبد میوه‌ی یلدا | میوه‌های رنگارنگ |
| دی | روز ملی هوای پاک | آسمان آبی شهر ما | نقاشی گروهی |
| بهمن | پروژه‌ی گروهی | هفته‌ی دریا | دنیای دریا |
| اسفند | روز درختکاری، نوروز | جنگل کوچک ما | جنگل دوست‌داشتنی |
| فروردین | روز طبیعت | نوروز من | نقاشی آزاد |
| اردیبهشت | روز جهانی زمین | کاردستی دوباره‌مصرف | وسایل بازیافتی |
| خرداد | محیط زیست، اقیانوس‌ها، پایان سال | نمایشگاه یک سال رنگ | همه‌ی کارهای سال |
بعد از تنظیم تقویم، تعداد بسته‌های لازم برای هر مناسبت را بر اساس تعداد بچه‌ها و کلاس‌ها محاسبه کنید. هر بسته‌ی دنیای یانی چند مجسمه‌ی سفید از پودر سنگ بدون سیمان، ۴ رنگ قرمز، زرد، سبز و آبی، یک قلمو و یک پیش‌بند دارد. مهدکودک‌ها و پیش‌دبستانی‌ها برای تهیه‌ی بسته‌های کل سال می‌توانند فرم همکاری و خرید عمده را پر کنند تا همکاران ما تماس بگیرند. قیمت و شرایط عمده را بعد از ثبت فرم همکاری اعلام می‌کنیم.
در همه‌ی فعالیت‌ها، نظارت مربی بر بچه‌ها ضروری است. هر کار مربوط به چسباندن، آویزان کردن کارها روی دیوار یا کار با وسایل تیز را بزرگ‌ترها انجام دهند و پس از رنگ‌آمیزی، صبر کنید تا رنگ کامل خشک شود و بعد کارها را جابه‌جا یا بسته‌بندی کنید.
جمع‌بندی: یک سال برنامه، یک سال رنگ
تقویم مناسبت‌های مهدکودک به شما کمک می‌کند فعالیت‌های هنری سال را از قبل ببینید، لوازم را به‌موقع تهیه کنید و والدین را در جریان برنامه‌ها قرار دهید. از بازگشایی مهر و یلدای آذر تا روز درختکاری اسفند و جشن پایان سال در خرداد، هر مناسبت می‌تواند با یک فعالیت ساده و شاد همراه شود. تقویم را در ابتدای سال با مربی‌ها مرور کنید، تاریخ‌ها را با تقویم رسمی تطبیق دهید و آن را متناسب با حال‌وهوای مهدکودک خودتان تغییر دهید.
