روز درختکاری در ۱۵ اسفند، یکی از مناسبت‌هایی است که مهدکودک‌ها معمولاً با فعالیت‌های مرتبط با طبیعت برگزار می‌کنند. اما مربی‌ها اغلب با این سؤال روبه‌رو می‌شوند که چطور موضوعی مثل درخت و جنگل را برای بچه‌های کوچک ملموس و به‌یادماندنی کنند. در این نوشته یک برنامه‌ی ساده پیشنهاد می‌دهیم که گفت‌وگو، کاشت و یک فعالیت هنری با مجسمه‌های جنگلی را کنار هم می‌گذارد.
چرا ترکیب طبیعت و هنر در این روز جواب می‌دهد؟
بچه‌های کوچک مفاهیم را با لمس کردن، ساختن و بازی بهتر درک می‌کنند. وقتی کودک در یک روز هم دانه‌ای در خاک می‌گذارد و هم یک مجسمه‌ی جنگلی را با رنگ‌های طبیعت رنگ می‌کند، موضوع درخت و جنگل از چند مسیر برایش آشنا می‌شود.
فعالیت هنری همچنین چیزی ماندگار به جا می‌گذارد. گیاه کاشته‌شده زمان می‌خواهد تا جوانه بزند، اما مجسمه‌ی رنگ‌شده خیلی زود آماده‌ی نمایش است و می‌تواند یادآور این روز در کلاس باشد.
برنامه‌ی پیشنهادی روز درختکاری
این برنامه را می‌توانید در طول یک صبح اجرا کنید و با توجه به تعداد بچه‌ها و فضای مهدکودک، ترتیب یا مدت بخش‌ها را تغییر دهید.
| بخش | فعالیت | وسایل |
|---|---|---|
| گفت‌وگوی آغازین | صحبت درباره‌ی درخت‌ها و اینکه چه کسانی در جنگل زندگی می‌کنند | کتاب تصویری یا عکس جنگل |
| کاشت | کاشت دانه در لیوان یا گلدان کوچک | خاک، دانه، لیوان، برچسب نام |
| رنگ‌آمیزی | رنگ‌آمیزی مجسمه‌های جنگلی | بسته‌ی رنگ‌آمیزی، پوشش میز، پیش‌بند |
| نمایش | ساخت یک «جنگل کلاسی» با گلدان‌ها و مجسمه‌ها | میز یا قفسه، مقوای سبز |
گفت‌وگوی آغازین
بچه‌ها را دور هم بنشانید و با چند سؤال ساده شروع کنید: «درخت‌ها به ما چه می‌دهند؟»، «کدام حیوان‌ها در جنگل خانه دارند؟» پاسخ‌ها را بدون اصلاح بپذیرید و روی تخته یا مقوا بنویسید یا نقاشی کنید. یک کتاب تصویری درباره‌ی جنگل هم می‌تواند گفت‌وگو را گرم‌تر کند.
کاشت دانه
هر کودک دانه‌ای را در لیوان خاک می‌گذارد و روی لیوان برچسب نامش را می‌چسباند. آب دادن گلدان‌ها در روزهای بعد، می‌تواند یک مسئولیت نوبتی در کلاس شود. اگر فضای باز مهدکودک اجازه می‌دهد، می‌توانید بچه‌ها را برای دیدن یک درخت واقعی به حیاط ببرید تا پوست تنه و شکل برگ‌ها را از نزدیک لمس کنند و ببینند.
فعالیت هنری: رنگ‌آمیزی مجسمه‌های جنگلی
برای بخش هنری، بسته‌ی جنگل دوست‌داشتنی با مجسمه‌هایی در حال‌وهوای جنگل، با موضوع روز هماهنگ است. مثل بقیه‌ی بسته‌های دنیای یانی، مجسمه‌ها از پودر سنگ بدون سیمان ساخته شده‌اند و ۴ رنگ قرمز، زرد، سبز و آبی، یک قلمو و یک پیش‌بند هم در بسته هست.
آماده‌سازی میز
- میزها را با روزنامه یا مشمع بپوشانید و پیش‌بند داخل بسته‌ها را به بچه‌ها ببندید.
- رنگ‌ها را کم‌کم در درِ بطری یا پالت کوچک بریزید.
- برای هر میز دستمال کاغذی و یک تکه مقوا برای آزمایش رنگ‌ها بگذارید.
- کنار هر مجسمه برچسب نام کودک را قرار دهید.
بازی با رنگ‌های طبیعت
جنگل رنگ‌های زیادی دارد و بچه‌ها می‌توانند بخشی از آن‌ها را با همین چهار رنگ بسازند. پیش از رنگ‌آمیزی، روی مقوا با آن‌ها آزمایش کنید:
- سبزهای مختلف: سبز خود بسته، یا ترکیب آبی و زرد با نسبت‌های متفاوت؛ زرد بیشتر سبز روشن‌تر و آبی بیشتر سبز تیره‌تر می‌سازد.
- نارنجی پاییزی: ترکیب قرمز و زرد.
- رنگ‌های قهوه‌ای‌تر: ترکیب رنگ‌های مکمل مثل قرمز و سبز، رنگی تیره‌تر و قهوه‌ای‌تر می‌سازد که برای تنه‌ی درخت یا خاک مناسب است.
به بچه‌ها یادآوری کنید که لازم نیست رنگ‌ها واقعی باشند؛ جنگل آن‌ها می‌تواند بنفش یا آبی هم باشد. در طول کار، یک بزرگسال همیشه کنار میز باشد و مراقب باشد رنگ و قلمو به دهان نرود.
ساخت جنگل کلاسی و ارتباط با خانواده
بعد از رنگ‌آمیزی، مجسمه‌ها را روی سینی بگذارید و صبر کنید تا رنگ کامل خشک شود. سپس یک میز یا قفسه را با مقوای سبز بپوشانید، گلدان‌های کاشته‌شده را روی آن بچینید و مجسمه‌ها را میانشان قرار دهید. این «جنگل کلاسی» می‌تواند چند روز در کلاس بماند تا والدین هم آن را ببینند.
در یادداشتی کوتاه برای والدین بنویسید که بچه‌ها در روز درختکاری چه کارهایی انجام دادند و پیشنهاد کنید در خانه درباره‌ی درخت‌های محله با کودک صحبت کنند. وقتی مجسمه و گلدان به خانه می‌روند، این گفت‌وگو ادامه پیدا می‌کند.
اگر می‌خواهید این برنامه را برای همه‌ی کلاس‌های مهدکودک اجرا کنید، فرم همکاری و خرید عمده را ثبت کنید تا همکاران ما تماس بگیرند؛ قیمت و شرایط عمده را بعد از ثبت فرم اعلام می‌کنیم.
جمع‌بندی برای مربی‌ها
روز درختکاری در مهدکودک با سه بخش ساده می‌تواند پربار باشد: گفت‌وگو درباره‌ی جنگل، کاشت یک دانه و رنگ‌آمیزی مجسمه‌های جنگلی. وسایل را از روز قبل آماده کنید، به بچه‌ها آزادی انتخاب رنگ بدهید و با ساختن یک جنگل کلاسی، کار همه را کنار هم به نمایش بگذارید.
